{
  "_uitleg": "Alle prijzen voor de dakcalculator en de prijstabellen op de landingspagina's. Bedragen in euro, INCLUSIEF 21% btw, tenzij anders vermeld. Pas alleen 'laag' en 'hoog' aan (en zet bij eigen prijzen 'bron' op bijv. 'Eigen prijs, okt 2026'). Posten met bron.type 'eigen_inschatting' zijn eigen inschattingen van Dakkostencalculator op basis van marktonderzoek (bronnen in bron.bronnen); de site toont die als 'indicatie'. Staat bij 'bron' de tekst 'PLACEHOLDER - eigenaar invullen', dan toont de site het bedrag als 'voorbeeldprijs'. Na wijzigen: 'node build.js' draaien om de statische tabellen in de HTML te verversen (de pagina's lezen dit bestand ook live in).",
  "stand": "oktober 2026",
  "valuta": "EUR",
  "prijzen_incl_btw": 21,
  "instellingen": {
    "btw": {
      "hoog": 21,
      "laag": 9,
      "bron": {
        "url": "https://www.belastingdienst.nl/wps/wcm/connect/bldcontentnl/belastingdienst/zakelijk/btw/tarieven_en_vrijstellingen/diensten_9_btw/werkzaamheden_aan_woningen/isoleren_van_woningen",
        "titel": "Belastingdienst – Btw-tarief isoleren van woningen",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "regel": "9% alleen op de arbeidskosten voor het aanbrengen van isolatiemateriaal aan vloeren, muren en daken van woningen ouder dan 2 jaar (doel: energiezuiniger). Isolatiemateriaal zelf 21%. Sloopwerk, dakbedekking, zinkwerk, dakkapel e.d. 21%. Gemengd werk splitsen op offerte en factuur."
    },
    "isde": {
      "tarief_een_maatregel": 16.25,
      "tarief_twee_of_meer": 32.5,
      "biobased_bonus": 5.0,
      "min_m2": 20,
      "max_m2": 200,
      "min_rd": 3.5,
      "bouwjaar_voor": "2019-01-01",
      "bron": {
        "url": "https://www.rvo.nl/subsidies-financiering/isde/woningeigenaren/isolatiemaatregelen",
        "titel": "RVO – ISDE: Isolatiemaatregelen woningeigenaren (gecontroleerd door RVO op 17 sept 2026)",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "minimum_klein_plat_dak": {
      "label": "Minimumprijs klein plat dak (onder 15 m²)",
      "grens_m2": 15,
      "laag": 800,
      "hoog": 1200,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "bereikbaarheid_toeslag": {
      "goed": {
        "label": "Goed bereikbaar (voorkant, vrije stoep)",
        "laag": 0,
        "hoog": 0
      },
      "matig": {
        "label": "Matig (achterom, smalle steeg, tuin)",
        "laag": 0.05,
        "hoog": 0.1
      },
      "slecht": {
        "label": "Lastig (alleen via de woning, geen stoep, mogelijk kraan nodig)",
        "laag": 0.1,
        "hoog": 0.2
      },
      "eenheid": "fractie van het subtotaal",
      "bron": "PLACEHOLDER - eigenaar invullen"
    },
    "arbeidsaandeel_isolatie_bron": "PLACEHOLDER - eigenaar invullen",
    "_arbeidsaandeel_uitleg": "Per isolatiepost staat 'arbeid_isolatie' = welk deel van de prijs arbeid voor het aanbrengen van isolatie is (9% btw). Dit verschilt per klus; de waarden zijn voorbeelden en moeten door de eigenaar worden bevestigd.",
    "leadroutering": {
      "_uitleg": "Bepaalt waar een aanvraag heen gaat. Postcodes binnen eigen_gebied gaan naar het eigen bedrijf; daarbuiten (en extra offertes) alleen met aparte toestemming naar aangesloten vakbedrijven. Grenzen zijn aanpasbaar.",
      "eigen_gebied": {
        "van": 3400,
        "tot": 3999,
        "naam": "regio Utrecht",
        "bedrijf": "een aangesloten vakbedrijf"
      },
      "max_offertes": 3,
      "partners": "PLACEHOLDER: nog geen aangesloten vakbedrijven buiten de regio Utrecht"
    }
  },
  "groepen": {
    "platdak": "Plat dak",
    "pannendak": "Pannendak",
    "zinkwerk": "Zink- en loodwerk",
    "isolatie": "Dakisolatie",
    "algemeen": "Steiger en algemeen",
    "overig": "Groen dak, dakramen en dakkapel",
    "onderhoud": "Onderhoud en inspectie",
    "storm": "Stormschade en verzekeringswerk",
    "gevel": "Gevelwerk en gevelbekleding",
    "zakelijk": "VvE en bedrijfsdaken"
  },
  "items": {
    "platdak_bitumen_vervangen": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Bitumen dakbedekking vervangen",
      "laag": 45,
      "hoog": 70,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_epdm_vervangen": {
      "groep": "platdak",
      "label": "EPDM dakbedekking vervangen",
      "laag": 55,
      "hoog": 85,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_pvc_vervangen": {
      "groep": "platdak",
      "label": "PVC dakbedekking vervangen",
      "laag": 75,
      "hoog": 105,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_renoveren_overlagen": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Renoveren: nieuwe laag over bestaande dakbedekking (overlagen)",
      "laag": 30,
      "hoog": 60,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      },
      "opmerking": "Dit geldt voor overlagen in het algemeen, niet per materiaal."
    },
    "platdak_reparatie_lekkage": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Reparatie kleine lekkage plat dak",
      "laag": 150,
      "hoog": 450,
      "eenheid": "per reparatie",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_lekdetectie": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Lekdetectie (oorzaak opsporen)",
      "laag": 150,
      "hoog": 900,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_sloop_afvoer": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Oude dakbedekking verwijderen en afvoeren",
      "laag": 15,
      "hoog": 25,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_isolatie_meerprijs": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Meerprijs isolatie onder nieuwe dakbedekking (warm dak)",
      "laag": 30,
      "hoog": 50,
      "eenheid": "m²",
      "arbeid_isolatie": 0.4,
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "datum": "2026-11-03",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "toelichting": "Prijs vastgesteld door de dakdekker achter Dakkostencalculator op basis van eigen praktijkervaring (november 2026). Aanpassingen door het hogere dakpakket (dakrand, goten, kozijnen, aansluitingen) zitten niet in deze prijs."
      },
      "opmerking": "Afgeleid: tweelaags nieuw € 70–110/m² en met isolatie € 95–140/m²; het verschil is € 25–30/m²."
    },
    "platdak_dakrand_daktrim": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Dakrand / daktrim vernieuwen",
      "laag": 40,
      "hoog": 75,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_lichtkoepel": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Lichtkoepel vervangen/plaatsen",
      "laag": 300,
      "hoog": 700,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "platdak_lichtstraat": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Lichtstraat opnieuw aansluiten bij dakvervanging (opstand en dakbedekking rondom)",
      "laag": 400,
      "hoog": 1100,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "datum": "2026-10-30",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "toelichting": "Werk: dakbedekking rond de opstand losmaken, opstand controleren en zo nodig bijwerken, nieuwe aansluiting inplakken of lassen. Openbare prijsoverzichten noemen €350–900 voor herstel van opstand en dakbedekking rond een lichtkoepel (halve tot hele dag). Een lichtstraat heeft een langere omtrek (vaak 6–12 m tegenover 2,5–4 m bij een koepel), dus de bovengrens ligt iets hoger. Controle via uurtarief: 0,5–1 dag met 1–2 man à €45–70/u incl. btw plus €50–150 materiaal."
      },
      "opmerking": "Bestaande lichtstraat blijft staan. Een nieuwe lichtstraat is een aparte post."
    },
    "platdak_doorvoer": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Dakdoorvoer (afvoer, ventilatie) aansluiten",
      "laag": 150,
      "hoog": 350,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "pannen_beton_vervangen": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Betonnen dakpannen vervangen (incl. verwijderen en afvoeren oude pannen)",
      "laag": 50,
      "hoog": 95,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "pannen_keramisch_vervangen": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Keramische dakpannen vervangen (incl. verwijderen en afvoeren oude pannen)",
      "laag": 70,
      "hoog": 110,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "pannen_omdekken": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Omdekken: bestaande pannen terugleggen op nieuwe panlatten en folie",
      "laag": 55,
      "hoog": 75,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. sloop, nieuwe panlatten en folie. Of dit incl. btw is, is niet zeker."
    },
    "pannen_onderdak_folie": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Nieuwe waterkerende onderlaag / dakfolie",
      "laag": 10,
      "hoog": 20,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "pannen_panlatten": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Panlatten herstellen/vernieuwen",
      "laag": 15,
      "hoog": 30,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "pannen_nok_vastzetten": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Nokvorsten opnieuw vastzetten (flexibele dakmortel)",
      "laag": 35,
      "hoog": 55,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "pannen_nok_vervangen": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Nokvorsten vervangen",
      "laag": 110,
      "hoog": 124,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://www.eigenhuis.nl/huis-verbeteren/klussen/voorbereiden/wat-kost-onderhoud",
        "titel": "Vereniging Eigen Huis – Wat kost onderhoud (minimale richtprijzen incl. btw)",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "VEH geeft gemiddelden: betonpannen € 110/m, keramisch € 124/m. Hier gebruikt als laag–hoog."
    },
    "pannen_isolatie_meerprijs": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Meerprijs isolatie buitenzijde bij nieuw pannendak",
      "laag": 45,
      "hoog": 80,
      "eenheid": "m²",
      "arbeid_isolatie": 0.4,
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "datum": "2026-11-03",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "toelichting": "Prijs vastgesteld door de dakdekker achter Dakkostencalculator op basis van eigen praktijkervaring (november 2026). Aanpassingen door het hogere dakpakket (dakrand, goten, kozijnen, aansluitingen) zitten niet in deze prijs."
      }
    },
    "zink_dakgoot": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Zinken dakgoot vervangen",
      "laag": 70,
      "hoog": 140,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "zink_kilgoot": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Zinken kilgoot vervangen",
      "laag": 80,
      "hoog": 140,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "zink_hwa": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Zinken hemelwaterafvoer (regenpijp) plaatsen/vervangen",
      "laag": 50,
      "hoog": 120,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "lood_schoorsteen": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Loodslabben vervangen (schoorsteen, dakkapel, gevel)",
      "laag": 100,
      "hoog": 220,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "zink_dakkapel_bekleding": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Dakkapel bekleden met zink (wangen en boeiboord, incl. onderconstructie)",
      "laag": 160,
      "hoog": 250,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "datum": "2026-10-30",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "toelichting": "Alleen zinken zijwangen kosten €160–180/m². Boeiboord en hoeken vragen meer zetwerk en detaillering, en bij vervanging komt er vaak nieuw beschot of regelwerk bij. Daarom ligt de bovengrens hoger. Felswerk in zink kost €120–275/m² en zinken zijwangen €100–200/m²."
      }
    },
    "iso_platdak_buitenzijde": {
      "groep": "isolatie",
      "label": "Plat dak isoleren aan de buitenzijde (warm dak, incl. nieuwe dakbedekking)",
      "laag": 85,
      "hoog": 140,
      "eenheid": "m²",
      "arbeid_isolatie": 0.2,
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "datum": "2026-11-03",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "toelichting": "Prijs vastgesteld door de dakdekker achter Dakkostencalculator op basis van eigen praktijkervaring (november 2026). Aanpassingen door het hogere dakpakket (dakrand, goten, kozijnen, aansluitingen) zitten niet in deze prijs."
      },
      "opmerking": "Vaak incl. dakbedekking/afwerking. Of dit incl. btw is, is niet zeker."
    },
    "iso_hellend_binnenzijde": {
      "groep": "isolatie",
      "label": "Hellend dak isoleren aan de binnenzijde (excl. afwerking)",
      "laag": 35,
      "hoog": 75,
      "eenheid": "m²",
      "arbeid_isolatie": 0.5,
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "datum": "2026-11-03",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "toelichting": "Prijs vastgesteld door de dakdekker achter Dakkostencalculator op basis van eigen praktijkervaring (november 2026). Aanpassingen door het hogere dakpakket (dakrand, goten, kozijnen, aansluitingen) zitten niet in deze prijs."
      },
      "opmerking": "Afwerking (bijv. gipsplaten) kan extra zijn. Of dit incl. btw is, is niet zeker."
    },
    "iso_hellend_buitenzijde": {
      "groep": "isolatie",
      "label": "Hellend dak isoleren aan de buitenzijde (sarking)",
      "laag": 100,
      "hoog": 160,
      "eenheid": "m²",
      "arbeid_isolatie": 0.3,
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "datum": "2026-11-03",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. praktijkervaring dakdekker (03-11-2026)",
        "toelichting": "Prijs vastgesteld door de dakdekker achter Dakkostencalculator op basis van eigen praktijkervaring (november 2026). Aanpassingen door het hogere dakpakket (dakrand, goten, kozijnen, aansluitingen) zitten niet in deze prijs."
      },
      "opmerking": "Vaak inclusief meer werk, soms exclusief dakpannen. Of dit incl. btw is, is niet zeker."
    },
    "steiger_laag": {
      "groep": "algemeen",
      "label": "Ladder/rolsteiger (aanbouw, garage, begane grond)",
      "laag": 0,
      "hoog": 250,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "datum": "2026-10-30",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "toelichting": "Bij lage daken volstaat vaak een ladder met valbeveiliging; die zit meestal in de prijs (€0). Is een rolsteiger nodig, dan kost de huur tot ca. 6 m werkhoogte €30–80 per dag of €80–200 per week excl. btw. Met btw, transport en opbouw komt dat op hooguit ca. €250. Een gevelsteiger valt onder de posten voor 1e verdieping of hoger."
      }
    },
    "steiger_1": {
      "groep": "algemeen",
      "label": "Steiger tot 1e verdieping",
      "laag": 300,
      "hoog": 1200,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-25"
      }
    },
    "steiger_2plus": {
      "groep": "algemeen",
      "label": "Steiger 2e verdieping of hoger",
      "laag": 500,
      "hoog": 2000,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Eén range voor steigerwerk per project; hier gebruikt voor hogere woningen."
    },
    "groendak_sedum": {
      "groep": "overig",
      "label": "Sedumdak aanleggen (extensief, op goede bestaande dakbedekking)",
      "laag": 60,
      "hoog": 100,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "groendak_sedum_nieuw_dak": {
      "groep": "overig",
      "label": "Sedumdak inclusief nieuwe dakbedekking",
      "laag": 130,
      "hoog": 195,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "groendak_onderhoud": {
      "groep": "overig",
      "label": "Onderhoud sedumdak",
      "laag": 75,
      "hoog": 150,
      "eenheid": "per jaar",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "platdak_lichtstraat_nieuw": {
      "groep": "overig",
      "label": "Nieuwe lichtstraat op plat dak, incl. montage",
      "laag": 2500,
      "hoog": 6500,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Hout aan de onderkant, staal aan de bovenkant van de bandbreedte."
    },
    "dakraam_plaatsen": {
      "groep": "overig",
      "label": "Dakraam plaatsen in hellend dak (nieuw)",
      "laag": 800,
      "hoog": 1600,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "dakraam_vervangen": {
      "groep": "overig",
      "label": "Bestaand dakraam vervangen",
      "laag": 600,
      "hoog": 1200,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "dakraam_raveling": {
      "groep": "overig",
      "label": "Meerprijs raveling (balk opvangen)",
      "laag": 200,
      "hoog": 500,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "dakraam_binnenafwerking": {
      "groep": "overig",
      "label": "Meerprijs binnenafwerking dakraam",
      "laag": 200,
      "hoog": 500,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "zink_dakkapel_zijwangen": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Zijwangen dakkapel bekleden met zink",
      "laag": 160,
      "hoog": 180,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Geldt voor de zijwangen, niet voor boeiboord of dakbedekking van de dakkapel."
    },
    "dakonderhoud_m2": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakonderhoud (schoonmaken, kleine reparaties)",
      "laag": 20,
      "hoog": 30,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "dakinspectie": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakinspectie door dakdekker",
      "laag": 150,
      "hoog": 300,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "onderhoud_contract": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakonderhoudscontract (jaarlijkse controle en reiniging)",
      "laag": 100,
      "hoog": 300,
      "eenheid": "per jaar",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "dakgoot_reinigen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakgoot reinigen (rijtjeswoning)",
      "laag": 45,
      "hoog": 75,
      "eenheid": "per beurt",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "regenpijp_ontstoppen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Regenpijp ontstoppen",
      "laag": 45,
      "hoog": 95,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "storm_noodreparatie": {
      "groep": "storm",
      "label": "Noodreparatie na storm of lekkage (tijdelijk afdichten)",
      "laag": 200,
      "hoog": 400,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Binnen kantoortijd. Een spoedtoeslag buiten kantoortijd rekenen we niet mee."
    },
    "storm_schaderapport": {
      "groep": "storm",
      "label": "Schaderapport dakdekker (foto's, oorzaak, herstelkosten) voor de verzekeraar",
      "laag": 150,
      "hoog": 400,
      "eenheid": "per rapport",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "datum": "2026-10-30",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "toelichting": "Een dakinspectie met korte rapportage kost €150–250, met een uitgebreid rapport en foto's €250–400. Een schaderapport voegt daar de oorzaak en een kostenraming aan toe, dus €150–400. Een onafhankelijk bureau met NEN 2767-vastlegging rekent vanaf €495 excl. btw; dat is de bovenkant van de markt. Vaak verrekent de dakdekker dit bij de herstelopdracht. Of de verzekeraar het vergoedt, hangt af van uw polis."
      }
    },
    "vogelwering_pannen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Vogelwering (vogelschroot/borstel) onder dakpannen of langs de dakvoet",
      "laag": 20,
      "hoog": 45,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. materiaal en montage. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "vogelwering_zonnepanelen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Vogelwering onder zonnepanelen (gaas of borstel)",
      "laag": 15,
      "hoog": 30,
      "eenheid": "paneel",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. materiaal en montage. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "dak_reinigen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakpannen reinigen en ontmossen",
      "laag": 11,
      "hoog": 22,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Zonder steiger; kleine daken vaak een starttarief."
    },
    "dak_coaten": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakpannen reinigen en coaten",
      "laag": 36,
      "hoog": 55,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Zonder steiger."
    },
    "schoorsteen_herstel": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Schoorsteen: voegwerk, lood of metselwerk herstellen",
      "laag": 400,
      "hoog": 1200,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "schoorsteen_renovatie": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Schoorsteen compleet renoveren",
      "laag": 500,
      "hoog": 2500,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "schoorsteen_vegen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Rookkanaal laten reinigen (schoorsteen vegen)",
      "laag": 60,
      "hoog": 175,
      "eenheid": "per beurt",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "schoorsteen_kap": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Schoorsteenkap of -pot vervangen",
      "laag": 150,
      "hoog": 500,
      "eenheid": "stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "schoorsteen_afbreken": {
      "groep": "zinkwerk",
      "label": "Dakschoorsteen afbreken incl. dak dichtmaken en puin afvoeren",
      "laag": 800,
      "hoog": 1500,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Zonder asbestsanering. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "boeidelen_vervangen": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Boeidelen of windveren vervangen",
      "laag": 55,
      "hoog": 140,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. materiaal en arbeid; afhankelijk van materiaal (hout, kunststof, zink)."
    },
    "dakbeschot_vervangen": {
      "groep": "platdak",
      "label": "Dakbeschot vervangen (incl. terugplaatsen dakbedekking)",
      "laag": 100,
      "hoog": 170,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "asbest_inventarisatie": {
      "groep": "algemeen",
      "label": "Asbestinventarisatie door gecertificeerd bureau",
      "laag": 400,
      "hoog": 500,
      "eenheid": "per klus",
      "bron": {
        "url": "https://www.milieucentraal.nl/huis-en-tuin/asbest/asbestdak/",
        "titel": "Milieu Centraal – Asbestdak",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "gevel_hpl": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Gevelbekleding HPL-platen (bijv. Trespa), geplaatst",
      "laag": 100,
      "hoog": 150,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. btw, regelwerk en montage; excl. steiger en sloop."
    },
    "gevel_vezelcement": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Gevelbekleding vezelcementplaten, geplaatst",
      "laag": 75,
      "hoog": 150,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. btw en montage; excl. steiger en sloop."
    },
    "gevel_keralit": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Kunststof rabat (bijv. Keralit), geplaatst",
      "laag": 80,
      "hoog": 130,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. montage. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "gevel_hout": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Houten rabatdelen (bijv. Western Red Cedar), geplaatst",
      "laag": 70,
      "hoog": 120,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. montage. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "gevel_composiet": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Composiet gevelbekleding, geplaatst",
      "laag": 90,
      "hoog": 150,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. montage. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "gevel_plastisol": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Plastisol (gecoat staal) gevel- of zijwangbekleding",
      "laag": 75,
      "hoog": 130,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "datum": "2026-10-30",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (30-10-2026)",
        "toelichting": "Materiaal: plastisol-staalplaat kost €12–18/m² excl. btw bij groothandels; maatwerk zetwerk is duurder. De arbeid bepaalt de prijs: zetten, regelwerk, folie, hoeken en afwerkprofielen. Plastisol is voordeliger dan HPL (€100–150/m²) en zit daarmee rond kunststof rabat (€80–130/m²). Kleine vlakken zoals zijwangen vallen per m² duurder uit (zijwangen €450–1.450 per kapel excl. btw). Exclusief steiger, isolatie en het verwijderen van oude bekleding."
      }
    },
    "plastisol_boeidelen": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Boeidelen of windveren bekleden met plastisol",
      "laag": 90,
      "hoog": 180,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. montage; hoge kant bij moeilijk bereikbare plekken. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "gevel_oud_verwijderen": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Oude gevelbekleding verwijderen en afvoeren",
      "laag": 10,
      "hoog": 20,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      }
    },
    "gevel_isolatie_meerprijs": {
      "groep": "gevel",
      "label": "Isolatie achter de gevelbekleding (meerprijs)",
      "laag": 30,
      "hoog": 60,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Incl. montage. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "pannen_nok_droog": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Droge nok aanbrengen (nokvorsten zonder mortel)",
      "laag": 55,
      "hoog": 100,
      "eenheid": "m",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-26"
      },
      "opmerking": "Excl. steiger of hoogwerker. Of de bedragen incl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "zak_contract_m2": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Onderhoudscontract bedrijfsdak (excl. btw)",
      "laag": 0.75,
      "hoog": 3,
      "eenheid": "per m² per jaar",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Excl. btw. Hoe groter het dak, hoe lager de prijs per m²."
    },
    "vve_onderhoud_m2": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Periodiek onderhoud plat dak appartementencomplex",
      "laag": 5,
      "hoog": 12,
      "eenheid": "per m² per jaar",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker. Inspectie, reiniging en kleine reparaties."
    },
    "vve_onderhoud_jaar": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Jaarlijks onderhoud plat dak VvE, 200–400 m² dak",
      "laag": 400,
      "hoog": 900,
      "eenheid": "per jaar",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "mjop_tot10": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Meerjarenonderhoudsplan (MJOP), VvE tot 10 appartementen",
      "laag": 1500,
      "hoog": 3000,
      "eenheid": "per MJOP",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Heel gebouw, niet alleen het dak. Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "mjop_10_25": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Meerjarenonderhoudsplan (MJOP), VvE 10–25 appartementen",
      "laag": 2500,
      "hoog": 5000,
      "eenheid": "per MJOP",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Heel gebouw, niet alleen het dak. Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "mjop_25_50": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Meerjarenonderhoudsplan (MJOP), VvE 25–50 appartementen",
      "laag": 4000,
      "hoog": 8000,
      "eenheid": "per MJOP",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Heel gebouw, niet alleen het dak. Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "mjop_50_100": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Meerjarenonderhoudsplan (MJOP), VvE 50–100 appartementen",
      "laag": 6000,
      "hoog": 12000,
      "eenheid": "per MJOP",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Heel gebouw, niet alleen het dak. Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "vve_renovatie_m2": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Renovatie plat dak appartementencomplex, incl. isolatie",
      "laag": 70,
      "hoog": 170,
      "eenheid": "per m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker."
    },
    "bedrijf_renovatie_m2": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Bedrijfsdak vervangen (plat dak)",
      "laag": 60,
      "hoog": 130,
      "eenheid": "per m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Of de bedragen incl. of excl. btw zijn, is niet zeker; grotere daken liggen per m² lager."
    },
    "bedrijf_bitumen_renovatie_m2": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Renovatie plat bedrijfsdak met bitumen, totaal (excl. btw)",
      "laag": 40,
      "hoog": 165,
      "eenheid": "per m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Excl. btw. Brede bandbreedte: van overlagen tot volledige renovatie met isolatie."
    },
    "bedrijf_bitumen_groot": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "Bitumen dakbedekking, volledige renovatie bedrijfsdak (rekenvoorbeeld 500 m²)",
      "laag": 70,
      "hoog": 100,
      "eenheid": "per m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Exclusief isolatie, afvoer, daktrimmen en steigerwerk; btw niet vermeld."
    },
    "bedrijf_epdm_groot": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "EPDM dakbedekking, volledige renovatie bedrijfsdak (rekenvoorbeeld 500 m²)",
      "laag": 75,
      "hoog": 110,
      "eenheid": "per m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Exclusief isolatie, afvoer, daktrimmen en steigerwerk; btw niet vermeld."
    },
    "bedrijf_pvc_groot": {
      "groep": "zakelijk",
      "label": "PVC dakbedekking, volledige renovatie bedrijfsdak (rekenvoorbeeld 500 m²)",
      "laag": 80,
      "hoog": 120,
      "eenheid": "per m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Exclusief isolatie, afvoer, daktrimmen en steigerwerk; btw niet vermeld."
    },
    "dakkapel_reinigen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakkapel reinigen (buitenzijde, standaard dakkapel)",
      "laag": 75,
      "hoog": 150,
      "eenheid": "per dakkapel",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Incl. btw. Grotere of sterk vervuilde dakkapellen tot ca. €300."
    },
    "dakgoot_reinigen_vrijstaand": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakgoot reinigen (vrijstaande woning, goten rondom)",
      "laag": 150,
      "hoog": 200,
      "eenheid": "per beurt",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Incl. btw. Bij lastige bereikbaarheid of hoogwerker €250–525."
    },
    "dakgoot_reinigen_m": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Goten reinigen, los besteld",
      "laag": 3,
      "hoog": 6,
      "eenheid": "per meter",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Vaak met een minimumtarief per bezoek; bij dakreiniging vaak inbegrepen."
    },
    "dak_reinigen_hogedruk": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakpannen reinigen met hogedruk (standaard)",
      "laag": 8,
      "hoog": 12,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Risico op schade aan de toplaag van betonpannen. Minimumtarief €350–500 per klus."
    },
    "dak_reinigen_zacht": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Dakpannen reinigen met lage druk of borstel",
      "laag": 12,
      "hoog": 18,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Arbeidsintensiever, spaart de toplaag van de pannen."
    },
    "antimos_behandeling": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Antimosbehandeling dak (los, zonder reiniging)",
      "laag": 4,
      "hoog": 8,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Werkt langzaam: het mos sterft in twee tot zes maanden af en spoelt weg."
    },
    "platdak_coaten": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Plat dak coaten (bitumen, incl. materiaal en arbeid)",
      "laag": 40,
      "hoog": 60,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Of dit incl. btw is, is niet zeker."
    },
    "steenmarter_inspectie": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Steenmarterinspectie (sporen en toegangen beoordelen)",
      "laag": 89,
      "hoog": 125,
      "eenheid": "per inspectie",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "datum": "2026-10-31",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "toelichting": "Twee bedrijven publiceren een vast tarief: €125 incl. btw tot één werkuur (extra uur €95) en €89 incl. btw (alleen Groningen, Drenthe en Friesland). De bandbreedte is de spreiding tussen die twee gepubliceerde tarieven; voorrijkosten en extra tijd kunnen erbij komen. Totaalprijzen voor wering hangen volgens beide bedrijven van het pand af."
      }
    },
    "steenmarter_wering": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Steenmarter verjagen en weren (toegangen afsluiten, hele traject)",
      "laag": 300,
      "hoog": 3000,
      "eenheid": "per woning",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Incl. btw; de meeste offertes vallen in deze bandbreedte, soms hoger. Een echte prijs volgt pas na inspectie."
    },
    "wespennest_verwijderen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Wespennest laten bestrijden (ongediertebestrijder)",
      "laag": 79.95,
      "hoog": 199,
      "eenheid": "per nest",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Goed bereikbaar nest aan de onderkant, nest onder dakpannen of in de spouw aan de bovenkant."
    },
    "zp_demonteren_monteren": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Zonnepanelen demonteren, opslaan en terugplaatsen",
      "laag": 50,
      "hoog": 125,
      "eenheid": "per paneel",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Afgeleid van €600–1.500 voor 12 panelen. Steiger (€150–350) soms apart. Btw-basis niet expliciet vermeld."
    },
    "zp_reinigen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Zonnepanelen laten reinigen (10 panelen, prijs per paneel)",
      "laag": 4.2,
      "hoog": 11.5,
      "eenheid": "per paneel",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "€42–115 voor 10 panelen, incl. btw. Hoogwerker en minimumtarief kunnen erbij komen."
    },
    "boeidelen_schilderen": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Buitenschilderwerk houtwerk, zoals boeidelen (incl. voorwerk en verf)",
      "laag": 20,
      "hoog": 40,
      "eenheid": "per meter",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Per strekkende meter houtwerk, incl. btw. Houtrotherstel en steiger apart."
    },
    "schoorsteen_afdekplaat": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Schoorsteen afdekplaat (prefab beton, incl. plaatsing)",
      "laag": 200,
      "hoog": 400,
      "eenheid": "per stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Maatwerk in zink of aluminium €250–500, natuursteen €400–900."
    },
    "schoorsteen_regenkap": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Regenkap op schoorsteen (RVS, incl. plaatsing)",
      "laag": 150,
      "hoog": 350,
      "eenheid": "per stuk",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Trekkap of brede maatwerkafdekplaat €300–700."
    },
    "contract_basis": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Onderhoudsabonnement dak, basispakket (1 inspectie per jaar)",
      "laag": 195,
      "hoog": 300,
      "eenheid": "per jaar",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "datum": "2026-10-31",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "toelichting": "Twee dakdekkers publiceren hun basispakket: €299,40 per jaar incl. btw (inspectie en verslag, reparaties niet inbegrepen) en €195 per jaar (woningen tot 80 m² dak; inspectie met fotorapport, mosbestrijding, goot reinigen, kleine reparaties tot 30 minuten). Een derde bedrijf rekent vanaf €290 excl. btw per jaar, gekoppeld aan de WOZ-waarde. De bandbreedte loopt van het laagste tot het hoogste gepubliceerde basistarief, afgerond."
      }
    },
    "contract_plus": {
      "groep": "onderhoud",
      "label": "Onderhoudsabonnement dak, pluspakket (goot reinigen, kleine reparaties)",
      "laag": 295,
      "hoog": 480,
      "eenheid": "per jaar",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "datum": "2026-10-31",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "toelichting": "Pluspakketten voegen goot reinigen en kleine reparaties toe. Pluspakket: €479,40 per jaar incl. btw (inspectie- en onderhoudsmoment, goten reinigen, kleine werkzaamheden tot 30 minuten en €25 materiaal). Compleetpakket: €295 per jaar (twee inspecties, reparaties tot 60 minuten, woningen tot 150 m²). Het uitgebreidste pakket (Compleet, €779,40 per jaar, twee momenten) valt erboven en is niet meegenomen."
      }
    },
    "pannen_tweedehands_stuk": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Tweedehands dakpan, per stuk (gesorteerd, bij een handelaar)",
      "laag": 0.5,
      "hoog": 1.2,
      "eenheid": "per pan",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "datum": "2026-10-31",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "toelichting": "Handelaren publiceren €0,55–€0,65 en €0,75–€1,00 per pan, beide incl. btw; andere openbare overzichten noemen €0,50–€1,20 per stuk. Bandbreedte = de spreiding van deze gepubliceerde prijzen. Zeldzame en handgevormde pannen kunnen duurder zijn."
      },
      "opmerking": "Incl. btw; zonder bezorging en zonder leggen."
    },
    "pannen_nieuw_stuk": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Nieuwe dakpan, per stuk (beton of keramisch, ter vergelijking)",
      "laag": 1.5,
      "hoog": 3.5,
      "eenheid": "per pan",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "datum": "2026-10-31",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "toelichting": "Openbare overzichten noemen €1,50–€2,50 voor een nieuwe betonpan; een webwinkel rekent voor nieuwe keramische pannen per pallet omgerekend ongeveer €1,97 en €3,50 per pan incl. btw. Bandbreedte = laagste en hoogste van deze waarden; geglazuurde en bijzondere modellen kunnen duurder zijn."
      },
      "opmerking": "Ter vergelijking; zonder bezorging en zonder leggen."
    },
    "pannen_tweedehands_m2_beton": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Tweedehands betonpannen, materiaal per m²",
      "laag": 2,
      "hoog": 20,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Incl. btw, excl. montage."
    },
    "pannen_tweedehands_m2_keramisch": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Tweedehands keramische pannen, materiaal per m²",
      "laag": 5,
      "hoog": 50,
      "eenheid": "m²",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "Dakkostencalculator.nl – prijsindicatie oktober 2026",
        "datum": "2026-10-31"
      },
      "opmerking": "Incl. btw, excl. montage."
    },
    "pannen_bezorging_pallet": {
      "groep": "pannendak",
      "label": "Bezorging dakpannen per pallet of bestelling",
      "laag": 150,
      "hoog": 250,
      "eenheid": "per levering",
      "bron": {
        "url": "https://dakkostencalculator.nl/prijzen.json",
        "titel": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "datum": "2026-10-31",
        "type": "eigen_inschatting",
        "basis": "eigen inschatting Dakkostencalculator o.b.v. marktonderzoek (31-10-2026)",
        "toelichting": "Een webwinkel rekent €165 per bestelling incl. btw voor een pallet dakpannen; een platform voor tweedehands bouwmateriaal noemt €150–€250 per pallet voor een rit Amsterdam–Eindhoven. Bandbreedte = die spreiding; afstand, aantal pallets, kraan en bereikbaarheid bepalen de prijs."
      },
      "opmerking": "Zelf ophalen kost niets; meerdere pallets of lossen met kraan kunnen meer kosten."
    }
  }
}
